K12, K24, K34, K42

Gazi Mustafa Kemal’in Ağustos – Eylül 1930 Faaliyetleri

/

Yalova Ziyareti ve Dolmabahçe’ye Dönüş

1 Ağustos 1930 sabahı Gazi Mustafa Kemal, erkenden Yalova’ya gitmiştir. Burada kaldığı süre boyunca çeşitli işleri takip etmiş ve bölgenin gelişimi ile halkın ihtiyaçları hakkında direkt talimatlar vermiştir. 5 Ağustos 1930 günü saat 17:00’de, refakatinde Başvekil İsmet Paşa ve bazı mebuslar bulunduğu halde Ertuğrul Yatı ile Dolmabahçe Sarayı’na dönmüştür. Bu ziyaretler, Gazi’nin hem resmi görevlerini sürdürdüğünü hem de halkla ilişkilerini devam ettirdiğini göstermektedir.

İstanbul’da Halkla Buluşmalar

6 Eylül 1930’da Gazi, Başvekil İsmet Paşa refakatinde otomobille Beyoğlu, Halic’in karşı kıyısı, Eyüp, Edirnekapı ve Şehzadebaşı yollarını takip ederek Sarayburnu Parkı’na ulaşmıştır. Parkta yaklaşık on dakika dinlenmiş, halkın kendisini görenlerin gösterdiği coşkulu

K13, K22, K31, K43

Gazi Mustafa Kemal’in Haziran 1930 Faaliyetleri

/

İstanbul’a Geliş ve Halkın Coşkusu

11 Haziran 1930 tarihinde Gazi Mustafa Kemal, trenle İstanbul’a gelmiştir. İstikbal merasimi istememesine rağmen, kendisini görmek isteyen binlerce İstanbullu büyük bir coşkuyla tezahürat yapmıştır. Halkın sevgisi ve ilgisi, Reisi Cumhur’un halkla olan güçlü bağını bir kez daha ortaya koymuştur.

Dolmabahçe Sarayı ve Boğaziçi Tenezzühleri

12 Haziran 1930 günü Gazi, Dolmabahçe Sarayı’ndaki dairelerinde gün boyu meşgul olmuş ve akşam üzerine Boğaziçi’nde bir deniz gezisine çıkmıştır. 13 Haziran’da ise Şişli Etfal Hastanesi’ni ziyaret ederek orada tedavi gören manevi evladını kontrol etmiştir. Mustafa Leyli tamamen iyileşmiş olup, yakında bir okula yerleştirilecektir Sofia Sightseeing

K14, K21, K35, K44

Reisi Cumhur’un Eylül 1929 Ziyaretleri ve Çalışmaları

/

Hastanede İlginç Bir Olay

Eylül 1929’da Reisi Cumhur, bir akşam geç vakit hastaneyi ziyaret etmek istemiştir. Kapıyı kapalı bulunca, gece bekçisi Osman’a kapıyı açması emri verilmiş, ancak bekçi “Emir aldım, açamam” demiştir. Bunun üzerine Gazi bizzat “Ben Gaziyim, aç!” talimatını vermiştir. Bekçi, nöbetçi tabibe haber verdikten sonra kapıyı açmış ve Gazi, bekçinin görev bilincini ve titizliğini takdir etmiştir. Bu olay, Reisi Cumhur’un disiplin ve titizliği ne kadar önemsediğini ve aynı zamanda halkla birebir ilgilendiğini göstermektedir.

Sarayda Çalışmalar ve Yalova Planları

22–24 Eylül 1929 tarihleri arasında Gazi, saraydaki dairelerinde meşgul olmuştur. 24 Eylül’de, refakatinde Başvekil İsmet Paşa ile birlikte Yalova’ya gitmesi planlanmış, ancak kötü hava koşulları nedeniyle yolculuk ertelenmiştir

K11, K25, K33, K45

Reisi Cumhur’un Eylül 1929 İstanbul ve Yalova Ziyaretleri

/

Sarayda Günlük Çalışmalar ve Kabul Törenleri

5–10 Eylül 1929 tarihleri arasında Reisi Cumhur, Dolmabahçe Sarayı’ndaki dairelerinde yoğun bir şekilde meşgul olmuş ve çoğunlukla saraydan dışarı çıkmamıştır. 10 Eylül günü, Fransız edebiyatçısı ve Napolyon’un generallerinden Murat’ın torunu olan Prenses Murat, sarayda Gazi tarafından kabul edilmiştir. Prenses Murat, Gazi’yi yakından görmek arzusunu Paris Sefiri Fethi Bey aracılığıyla iletmiş ve Reisi Cumhur bu talebi memnuniyetle karşılamıştır. Bu kabul, diplomatik ilişkilerin sıcak ve samimi bir şekilde yürütüldüğünün göstergesidir.

Şişli Sıhhat Yurdu Ziyareti

11 Eylül 1929 akşamı, Gazi otomobille Şişli Sıhhat Yurdu’nu ziyaret etmiştir. Burada biraz rahatsız olan hastaların muayenesine katılmış, onların durumlarını yakından incelemiş ve ilgilerini bizzat göstermiş

K15, K23, K32, K41

Reisi Cumhur’un 1928–1929 Dönemi Deniz Gezintileri ve İstanbul Ziyaretleri

/

Yalova ve Büyükada Gezintisi

28 Ağustos 1928 tarihinde Reisi Cumhur, Ertuğrul yatı ve refakatindeki mutad zevat ile Yalova’ya gitmiştir. 29–30 Ağustos 1929 gecesi ise saat 21:00’de Ertuğrul yatı ile Yalova’dan Dolmabahçe Sarayı’na dönülmüş, yat saat 23:00’te Büyükada önünde demirlemiştir. Bu ziyaret sırasında Gazi, davet üzerine Yat Kulübü’nde Hilâl-i Ahmer balosuna katılmıştır. Adalıların coşkulu tezahüratı arasında iskeleden Yat Kulübü’ne arabayla geçiş yapılmış, baloda birçok kez dans etmiş ve geceyi Yat Kulübü’nde geçirerek sabah Sakarya motoru ile saraya dönmüştür.

30 Ağustos günü, Gazi akşama kadar Dolmabahçe Sarayı’ndaki dairelerinde meşgul olmuştur. Aynı gün Şükrü Naili Paşa, resmi geçidi müteakip saraya gelerek ordu adına Reisi Cumhura arzı tazimatta bulunmuştur

I12, I24, I34, I42

1929 Yılında Reisi Cumhur’un Tokatlıyan Oteli ve Taksim Ziyareti

/

Otelden Çıkış ve Halkla Buluşma

Reisi Cumhur, yemek salonundan çıkmak üzereyken kendilerine arzı tazimat eden iki yabancı konuk ve onlara eşlik eden ihtiyat zabitlerine özel bir iltifatta bulunmuştur. Bu sırada Gazi’nin Tokatlıyan Oteli’nde bulunduğu haberini duyan halk, otel önünde büyük bir kalabalık oluşturmuş ve kendilerini görmek için bir araya gelmiştir.

Gazi otelden çıkınca, bir süre halk arasında yürüyerek, vatandaşları selamlamıştır. Cumhuriyet gazetesi, bu anı “özgürlük ve demokrasinin örnek bir gösterisi” olarak nitelendirmiştir. Halk, Gazi’yi coşkuyla alkışlamış, sevgi ve saygılarını yüksek sesle dile getirmiştir.

Taksim Bahçesi Ziyareti

Ardından Gazi, otomobiline binerek Taksim Bahçesi’ne gitmiştir. Bahçedeki numaralı alanları tek tek gezmiş ve halkın kendisine gösterdiği ilgiyi bizzat gözlemlemişti

I14, I21, I35, I44

18–24 Ağustos 1929 Gazi Mustafa Kemal’in Deniz Gezileri ve Yalova Ziyareti

/

Seyyar Deniz Hamamı

Reisi Cumhur için Seyrisefain fabrikasında özel bir seyyar deniz hamamı yaptırılmıştır. Bu hamam, Haliç’ten çıkarılarak Ertuğrul yatının yanına, Dolmabahçe Sarayı karşısına bağlanmıştır. Hamamın içi kumla döşenmiş ve yüzücünün akıntıya kapılmaması için tel kafesle korunmuştur. Ayrıca bu deniz hamamı, bir römorkörle istenilen yere taşınabilecek şekilde tasarlanmıştır. Böylece Gazi, güvenli ve konforlu bir şekilde deniz keyfi yapabilmektedir.

18 Ağustos 1929: Boğaziçi Gezisi

18 Ağustos’ta Gazi, Sakarya Motoru ile Boğaziçi’nde bir deniz gezisi yapmıştır. Bu geziler, hem halkla temas hem de İstanbul’un eşsiz manzarasını değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir.

19 Ağustos 1929: Yalova Ziyareti

19 Ağustos günü Gazi, refakatindekilerle birlikte Ertuğru

I11, I25, I33, I45

11–16 Ağustos 1929 Gazi Mustafa Kemal’in İstanbul’daki Etkinlikleri

/

11 Ağustos 1929: Radyo ve Saray Etkinlikleri

11 Ağustos 1929 tarihli Cumhuriyet gazetesinde, İstanbul’daki radyo yayınları hakkında önemli bir not yer almıştır. Üsküdar Musiki Heyeti ve orkestrasının çaldığı eserlerin, halk tarafından büyük ilgi gördüğü belirtilmiştir. Gazete, Reisi Cumhur’un halkla olan temasının ve etkinliklerin yoğunluğunun altını çizmiştir. Bu dönemde radyo aracılığıyla halkla iletişim, Gazi’nin modernleşme vizyonunun önemli bir parçası olarak öne çıkmaktadır.

12 Ağustos 1929: Gece Ziyareti ve Saraya Dönüş

12 Ağustos gecesi Gazi, Tarabya’daki Tokatlıyan Oteli’nde bir süre kalmış, ardından saat 23:00 civarında Dolmabahçe Sarayı’na dönmüştür. Bu ziyaretler, hem İstanbul halkı ile birebir temas kurmak hem de şehrin farklı bölgelerinde halkın coşkusunu gözlemlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir.

I15, I23, I32, I41

10 Ağustos 1929 Gazi Mustafa Kemal’in İstanbul’daki Halkla Buluşması

/

Büyükelçi Ali Fethi Bey’in Evinde Karşılama

10 Ağustos 1929 günü, Paris Büyükelçisi Ali Fethi Bey, Büyükdere’deki yalısında Gazi Mustafa Kemal’i ağırlamıştır. Halk, Gazi’yi rıhtımda coşkulu bir sevinçle karşılamış ve kalabalık, yalının önünden uzun süre ayrılmamıştır. Bu yoğun ilgi, Gazi’nin halkla olan yakın bağını ve Cumhuriyet’in kurucusuna duyulan derin sevgiyi açıkça göstermektedir.

Gazi’nin Balkon Konuşması

Yemekten sonra Gazi, balkona çıkarak Büyükderelilere hitap etmiştir. Konuşmasında şunları dile getirmiştir:

“Benim için zahmet ediyorsunuz, mahcubum. Beni görmek demek yüzümü görmek demektir. Eğer benim duygularımı anlıyorsanız, bu doğru bir yoldur. Ankara’dan buraya gelmeden önce hakkımda hastadır, ölüme mahkûmdur denmişti. İşte karşınızdayım, sıhhatliyim, elim ayağım tutuyor.

Scroll to Top